Pratik Felsefe Atölyeleri
Felsefe Yapmak Ne Demek?
Felsefe tarihiyle ilgilenmek ve felsefe yapmak, birbirinden ayrı iki uğraştır.
Felsefe tarihiyle ilgilenmek; düşünce tarihini öğrenmek ve teorik bilgi alanları üzerine çalışmaktır. Felsefe yapmak ise; düşüncelerin hayatta bilinçli bir biçimde sınanması, tecrübelerin ise kavramlar aracılığıyla yeniden anlamlandırılmasıdır.
Teoriden Pratiğe: Felsefe yapmak sadece zihinsel bir faaliyet değildir; tüm bedeni, duyguları ve yaşanmış deneyimleri kapsayan köklü bir eylemdir. Bu pratik:
-
Her konu üzerine etraflıca düşünmemizi sağlayan sorular sormayı,
-
Bir konuya birden fazla perspektiften bakabilmeyi,
-
Davranışlarımızı belirleme özgürlüğünü kazanmamızı sağlar.
Pratik Felsefe Atölyeleri
Pratik felsefe atölyeleri, felsefi düşünme yöntemlerini ve felsefi içerikleri hayatın içinden soru(n)larla buluşturur.
Grup halinde yapılan bu çalışma, katılımcıların birbirlerinden beslenmesine, birbirlerini dinlemesine alan açar.
Amacımız, atölye sırasında kazanılan farkındalıkları günlük yaşantımıza uygulayabilmektir.
Yöntemimiz: Sokratik Diyalog
Atölyelerimiz, katılımcıların kendilerine mesafe almalarını sağlayan Sokratik Diyalog yöntemine dayanır. Bu sorgulama yoluyla:
-
Savunduğumuz görüşlerin hangi varsayımlara dayandığını keşfederiz.
-
Düşüncelerimizin beslediği duygu ve davranışları analiz ederiz.
-
Bilinçsizce içselleştirdiğimiz kalıpları ve koşullanmaları sorgulayarak anlam dünyamızı nasıl inşaa ettiğimizi anlaruz ve daha farkındalıkla yeniden şekillendirmenin önünü açarız.
Bu düşünsel faaliyette, sorgulama yetimizi, hafızamızı, muhakeme yeteneğimizi, sezgilerimizi ve hayal gücümüzü bir arada kullanırız. Dikkatimizi, hem bedene, hem akla yönlendiririz. Kendimize ve başkalarına karşı, anlayış geliştirmeye alan açan gerçek bir merakla kulak veririz.
Atölyelere kimler katılabilir ?
Pratik felsefe atölyeleri, felsefi düşünme yöntemlerini hayatın içinden soru(n)larla buluşturur. Amacımız, atölye sırasında kazanılan farkındalıkları günlük yaşantımıza uygulayabilmektir.
Yöntemimiz: Sokratik Diyalog Atölyelerimiz, katılımcıların kendilerine mesafe almalarını sağlayan Sokratik Diyalog yöntemine dayanır. Bu sorgulama yoluyla:
Savunduğumuz görüşlerin hangi varsayımlara dayandığını keşfederiz.
Düşüncelerimizin beslediği duygu ve davranışları analiz ederiz.
Bilinçsizce içselleştirdiğimiz kalıpları ve koşullanmaları sorgulayarak anlam dünyamızı yeniden şekillendiririz.
Bu süreçte sadece mantığımızı değil; muhakeme yeteneğimizi, sezgilerimizi, hayal gücümüzü ve dikkatimizi (attention) bir bütün olarak kullanırız.
Eleştirel Bakış Açısı Bize Ne Kazandırır?
Eleştirel bakış açısı, dünyadaki eksiklikleri işaret etmek veya kendini/başkalarını yargılamak değildir. Aksine eleştirel düşünmek; olayları bütünlüklü, nüanslı ve çelişkileriyle birlikte değerlendirebilmektir.
Bu Bakış Açısının Kazanımları:
Sınırların Farkındalığı: Bilgimizin sınırlarını fark ederiz. Bu da bizi bilinmezlikle ve hatalarımızla daha barışık kılar. Kendimize karşı daha dürüst ve meraklı olmamıza alan açar.
Derinleşen İletişim: Başkalarıyla olan bağlarımızda daha derin bir anlayış geliştiririz. Farklı bakış açılarıyla zenginleşirken, aynı zamanda daha sağlıklı sınırlar çizebiliriz.
Yanılsamalardan Özgürleşme: Varsayımlarımızdaki hataların nasıl korku ve endişeye dönüştüğünü fark ederiz. Bu farkındalık, hem zihinsel hem duygusal anlamda daha esnek ve canlı olmamızı sağlar.
Atölyelere Kimler Katılabilir?
Atölyeler; düşünmeye, sorgulamaya ve farklı bakış açılarını keşfetmeye istekli herkese hitap eder. Felsefe okumuş olmanız ya da felsefe tarihi bilmeniz gerekmez. Gerekli durumlarda filozofların rehberliğinde hazırladığım içeriklerle süreci destekliyorum.
Katılım Bilgileri:
Online Atölyeler: Türkçe yürüttüğüm atölyeleri Zoom üzerinden, dünya genelindeki katılımcılara açık olarak gerçekleştiriyorum (Gençler ve yetişkinler için).
Yüz Yüze Atölyeler: Fransa’da yaşadığım bölgede düzenlenen canlı atölyelere, 8 yaşından itibaren farklı yaş grupları katılabilir.
Temel Koşul: Katılımcının bu sürece kendi iradesi, merakı ve isteğiyle dahil olmasıdır.
“Bir konuya birden fazla bakış açısı geliştirdiğimizde, bize uygun olanın neden uygun olduğunu daha farkındalıklı yaşama şansımız olur.”
Başlangıç Sorularına Örnekler
- Yaratıcı olmak ne demektir ?
- Karar vermek bir şeyden vazgeçmek midir ?
- Hayal gücümüz, bize zarar verebilir mi ?
- Tiye almak, alay etmek midir ?
- Gerçek ihtiyaçlarımızı nasıl ayırt ederiz ?
- Mutlu olmak, hep pozitif düşünmek ve iyi hissetmek midir ?
- Farklı dostluk biçimleri nelerdir ?
- Özgür olmak, istediğimizi yapmak mıdır ?
- Kendin olmak (otantik olmak) ne demektir
- Müziğin varoluşumuza etkileri nedir ?
- Sanat yaşantımıza yön vermemize nasıl katkı sağlar ?
- Önyargılarımız ne işe yararlar ?
- Meraklı olmak, olumsuz bir özellik midir ?
- Kendimize yalan söylememiz mümkün müdür ?
- Empati öğrenilebilir mi?
- Affetmek, her şeyi kabul etmek midir?
- Hata yapmaktan neden korkarız ?
- Şiddet haklı gösterilebilir mi ?
- Farklılıklarımız bize ne kazandırır ?
- Mutluluğumuz ne ölçüde kendi elimizdedir ?
- hayallerimiz kendimizi tanımamıza nasıl katkı sağlar ?
- Oyun oynamak hayatımıza ne katar ?
- Kadın ya da erkek olmak ne anlama gelir?
- Almakta ya da vermekte neden zorlanırız ?
- Kendim olmamayı seçebilir miyim ?
- Neden yanılırız ?
- Doğa derken ne kast ederiz ?
- Korkmak bize ne kazandırır, ne kaybettirir ?
- Kendine güvenmek ne demek ?
- “Doğayla uyum içinde yaşamak” ne demektir
- Neyden utanırız ?
- Maceralara ihtiyaç duyar mıyız ?
- Kararlarımızın arkasında durmakta ne zaman zorlanırız ?
- Seçim yapmak neden zordur ?
- Yapıcı şüphecilikle, yıkıcı şüphecilik arasındaki farklar nedir
- Hayatımıza nasıl anlam katabiliriz ?
- Yalnızlık ve tek başınalık arasındaki farklar nedir ?
- Başkalarına koyduğumuz sınırların hangileri bizi korur, hangileri bizi sınırlar?
- Her zaman doğruyu söylemek zorunda mıyız
- Kendine güven, kendini tanımanın önünde bir engel olabilir mi?
Pratik felsefe atölyeleri için soru üretebileceğimiz ana kavramlardan bazıları:
Kendimizi, başkalarını ve dünyayı tanımaya dair:
Özgürlük – Mutluluk – Bağımsızlık – Kimlik – Benlik – Bilinç – Yanılsamalar – Merak – Sınırlar – Cesaret – Beden – Öz sevgi – Öz saygı – İhtiyaçlar – Arzular – Yargılar – Duygular – Önyargılar – Bilmek – Anlayış geliştirmek – Farkındalık kazanmak – Yaratıcılık – Yaşam – Şüphe – Kaygı – Güven – İdealler – Hedefler – Çaba – Şöhret – Güç – Kuvvet vs.
İlişkiler üzerine:
Olmak ve görmek – Özgünlük – Dostluk – Empati – Yargılar – Önyargılar – Bağışlama – Vermek ve Almak – Diyalog kurmak – Güven – Bağlılık – Söz vermek – Beklentiler – Hayal kırıklıkları – Anlayış – Eşitlik – Hakkaniyet – Farklılık – Benzerlik – Saygı – Özgecilik – Bencillik – Sorumluluk – İyilikseverlik – Hoşgörü – Karşılıklı bağımlılık – Birlikte evrimleşmek vs.
Hayat üzerine:
Anlam – Hafıza – Macera – Oyun – Yolculuk – Savaş ve barış – Sanat – Müzik – Adalet – Haklar – Mutluluk – Ölüm – Yas – Hastalık – Yaşlılık – Emeklilik – Çalışmak – Zaman – Ekoloji – Doğa – Canlılar – Yaşam – Güzellik – Doğallık – Düşler – Para – Güç ve kuvvet – Deneyim – Umut – İyilik ve kötülük – Hakikat – Değerler – Şüphe – Kabullenme – Direnç (ya da dayanıklılık) – Hafiflik – Normlar – Kurallar – Sıradanlık – Teknoloji – İlham vs.